BEYPAZARI’NA BETONTEPE İNÖZÜ’NE ELVEDA

26.08.2017 Milliyet - Ankara Gazetesi

Rivayete göre Hızır, Allah’a yakın olmak için gittiği yerin en yüksek yerine çıkarmış. Uğradığı düşünülen tepenin adı, Hıdırlık olarak kalırmış. Başkentin iki Hıdırlıktepe’si var; biri Altındağ’da, diğeri Beypazarı’nda. Artık Beypazarı’ndakine, Hızır’ın uğrayacağını hiç zannetmiyoruz.

Belki çok eski bir kalıntı, bir ibadethane, türbe, mezar nedeniyle hatta bir efsaneyle şehrin o yüksek tepesi, dokunulmazlık atfedilerek koruma altına anlıyordu. Halk boşuna koymamıştır o ismi, kalıntıları tuz buz olsa, hikayesi unutulsa da vardır mutlaka bir nedeni, gerekçesi sağlamdır. Öyle adım başı bulunan bir şey değildir çünkü Hıdırlıktepeler.

Böyleydi..

Tıraşlama başladığında..

Betontepe’den izleyeceğiz

Ankara’daki hala duruyor da Beypazarı’ndaki rahmetli oluyor şu sıralar. 2015 yılında başlayan Beypazarı Hırdırlıktepe Projesi’yle bundan sonra ilçeyi, ‘Betontepe’den izleyeceğiz artık. Tepe rahmetli oluyor, üzerine dikilen beton tesisler de mezar taşı niyetine yapılıyor bir nevi.

Tarihi evleri, hanları, camileri ve çarşısıyla meşhur ilçenin en ortasındaki bu kutsiyet atfedilmiş tepesi, önce bir güzel tıraşlandı, şimdi betonla çullanılıyor üzerine. Tarihi dokuyla hiçbir bağı olmayan proje, Ankara Büyükşehir Belediyesi’ne ait. Ederi 15 milyon (trilyon) olacak deniyor. Turist, tarihi dokusu için gidiyordu Beypazarı’na, tabiri caizse şimdi ortasına mum dikiliyor o dokunun.

Tıraşlandıktan sonra..

Hızır uğramaz daha

Belediye Eski Başkanı Mansur Yavaş’ın 1999’dan sonra beton işgalinden kurtardığı 550 konak, ilçenin tarihini kendisine hatırlatmıştı. Yıkılsınlar diye gözüne bakılıp para etmezken ilçenin tarihine, kültürüne, ekonomisine can suyu oldu kurtulan o konaklar. Şehirli de yeniden benimsedi şehrini, sahip çıktı. Ardı ardına turistik tesisler, müzeler açıldı, tarihi el sanatları ve gümüşçülük canlandı, ziyaretçilerle doldu taştı sokakları. Bir ‘ekonomik gelişim örneği’ oldu hem ülkede hem yurtdışında.

Tarihi dokuyla ilgisiz Hıdırlıktepe Projesi

Ancak devamı getirilemedi, yeni açılımlar yapılamadı, olanın etrafında dönmeye başladı ilçe. Bu dokuyu bozmadan, hatta geliştirerek ne yapılabileceği konusunda uzmanlara danışılmadı, proje önerileri alınmadı. Ülkeye, daha çok da dünyaya açılması gereken bir eser şehir, hiçbir tarihçinin, şehir plancısının ya da mimarın onaylamayacağı adımlar atmaya girişti. Hızır, bırakın tepeyi, Beypazarı’na uğramaz artık.

Adım adım Betontepe oluyor

Yol gelir ağaç gider

Uğramaz, şehrin dibinde en gezilesi, dinlenilesi yeri İnözü Vadisi de aynı tehlike altında çünkü. Vadideki arazi sahiplerinin bile haberi olmadan hazırlanan ve kamulaştırması yapılan Yürüyüş Yolu, arazi sahiplerinin şikayeti bir yana, kendine öz iklimiyle (mikroklima) meşhur vadinin bitkisini de havasını da bozacak nitelikte. Arazi sahipleri, “Öyle bir proje hazırlanmış ki bazı yerlerde, hiç gerek olmadığı halde çoğu ağaç ya da meyve ağaçları içinden geçirilmiş yol” diyor. “Niye?” diye sorunca “Kesmeyeceğiz” diyormuş belediye. “E proje öyle demiyor” deyince de sükuta gark oluyormuş zavallı memur.

Kendine has iklimiyle İnözü Vadisi, bitki çeşitliliğinin de merkezi

 İnözü’ne yeni tesisler mi?

Biliyorsunuz, böyle sessiz girişimler, bir yolla kalmıyor genellikle; yapılaşmanın da yolu açılıyor. Nitekim ne kadar satır aralarına gizlenmiş olsa da proje kapsamındaki ‘günübirlik tesis alanları’ sözü, şimdiden tüyleri diken diken etmeye yetiyor. Yeterince tesis var zaten İnözü’nde, dahası ne?

Velhasıl Hıdırlıktepe gibi İnözü Vadisi’yle de vedalaşma zamanı. Hızır ne yapsın daha bu şehre gelip de!

İnözü'nde, yeterince tesis var zaten

EVREN’E BU TESİS İLK ADIM OLSUN

14.10.2016 Milliyet - Ankara Gazetesi

Güneşli, ılık bir güz günü, Kasım 2012’ydi gidişimiz. Çoğu Ankara sakini bırakın ilçeliğini, adını bilmez. Sapada kalıyor, uğrayanı olmadığı gibi işsizlik ve yoğun göçten iyice beli bükülmüştü. Genç nüfus ilçede durmuyor, tarım, hayvancılık için yaratılmış arazileri ile turizm cenneti olacak Hirfanlı Baraj Gölü bir kenarda, emekli maaşlarıyla ilçeyi ayakta tutan emekliler, loş kıraathanelerde pinekliyordu. O kadar ki günün ortasında, terk edilmiş şehir gibi sokaklar bomboş, adres soracak adam arıyorduk.

Mağdurluğu yeni değil; 1982’de çaresizlikten ‘Çıkınağıl’ olan adını bile değiştirmişti. Belki faydası olur diye 12 Eylül 1980 askeri darbesinin Genel Kurmay Başkanı, Türkiye’nin 7’inci Cumhurbaşkanı Kenan Evren’in adını almışlar, bir kez ziyarete gelen Evren, sorunları dinlemiş dinlemiş gitmiş, hiçbir faydası dokunmamıştı yöreye.

Issız ilçe: Evren

“Kainat güzel bir şeydir!”

1990’da ilçe olmuş ancak işler daha da kötüye gitmiş, 6 bin 500’lere oradan 2 binlere düşmüştü nüfusu. Bakkalları, lokantaları kapanıyor, devlet daireleri bir bir eksiliyor, kız almaya başka şehirlere gidiyordu evde kalmasın diye gençler. Belki hayrı dokunur ümidiyle aldıkları Evren adını, iade etmek istiyordu artık Evrenliler. Müstehzi gülümsemeleriyle yeni kanaatleri şöyleydi: “Tamam Kenan Evren’in soyadı ama biz Evren’i, ‘kainat’ kabul ettik. Kainat, güzel bir şeydir!”

Yeni tesis yeni adım

Bu ay başında bir tesis açıldı Evren’de. Evren Belediyesi’nin öz kaynakları ve Ankara Büyükşehir Belediyesi’nin katkılarıyla 2015 Ağustosu’nda yapımına başlanan tesis, Baraj Gölü kenarında. Daha önce yapılan tesis harabeye dönmüş, ilçede oturacak, göl manzarasını izleyecek, lezzeti damak şenlendiren sazanı, 100-120 kiloluk yayınları tadacak tek bir yer kalmamıştı.

Hirfanlı Baraj Gölü'nün lezzetli sazanı

50 kişilik kapalı salonu, 200 kişilik açık düğün alanı, restoranı, otoparkı, yarı olimpik yüzme havuzu ve çocuk havuzu olan bu tesiste, turizm ve otelcilik okulu öğrencilerine de staj yaptırılacakmış. Özellikle yörenin gençlerini, kesinlikle bu alana yönlendirmek lazım çünkü sadece bu tesisler değil, kamp, su sporları, doğa turizminde de çok uygun bir bölge Hirfanlı Baraj Gölü çevresi. Hatta buna su bilimleri ve ziraat fakültesi öğrencilerini de katmak gerekir.

‘1 ay çalış 11 ay ye’ bitsin

Bu tesisin ne demek olduğunu, Evren’i bilen anlayabilir. Şuncağız tesise muhtaç, o kadar hareketsiz ve çaresiz bırakılmış doğa cenneti bir ilçe. Kendi tabirleriyle ‘1 ay çalış 11 ay ye’ ekonomisini aşmaya çok ihtiyacı olan bir ilçe. Adana’ya giden TEM yolu, çok yakınından geçiyor, ulaşımı da kolaylaşacak. İsteyene Tuz Gölü, 30 kilometre.

Tesislerin eski ve yeni hali

 

Ankara’nın bakir, bilinmeyen ilçesi Evren’i öğrenmeliyiz artık. Kangrene dönüşmeden, tarımıyla hayvancılığıyla turizmiyle kurtarmalıyız yöreyi. 3 sorun saymıştık 2012’de; göç, sulama kanalları ve göl kenarındaki tesis. Bir halloldu, kaldı ikisi.

BİTİRİLMİŞ ÇİFTLİĞİN DAVASI

07.03.2014 Milliyet-Ankara Gazetesi

Ağlayanı yok. Aldığı tek karşılık sessizlik. Yalnızlığının tescili bir sessizlik. Atatürk Orman Çiftliği, çok yalnız. Rant canavarının dişleri, şantiyeler olarak söküp, parçalayıp, dilimlere bölerek yok ediyor Çiftliği. Mahkeme kararı açıklandı, başta Ankaralılar olmak üzere sahip çıkanı yok. Bu sessizlik, aynı zamanda Çiftliğin 92’de 1’i kadarlık Gezi Parkı’nda çıkarılan gürültünün yapaylığına da işaret ediyor. ‘Bilinçsiz çevrecilik’ diyelim nazikçe.

Şaşırtan karar

Kararı alan mahkeme; Ankara 11’inci İdare Mahkemesi.

Davacı; Mimarlar Odası Ankara Şubesi.

Mahkeme, Atatürk Orman Çiftliği(AOÇ)içindeki Atatürk Evi, bira, şarap, meyve suyu fabrikaları, tarihi köprü ve MİT sosyal tesislerinin de bulunduğu 7 hektarlık alan ile yeni Başbakanlık binasının yapıldığı 46 hektarlık alanın, tarihi SİT durumunun kaldırılmasına ilişkin Kültür ve Turizm Bakanlığı işlemlerini iptal etti. Kararda, AOÇ’deki 7 hektarlık alanın SİT durumunun tarihi açıdan bir özellik ve nitelik taşımadığı gerekçesiyle kaldırıldığı ancak bu gerekçenin hangi inceleme ve araştırmaya dayandığının ortaya konulmadığı belirtildi.

Sahiden böyle mi olmuş? İncelemeden, araştırılmadan, kanaate göre mi SİT alanı olmaktan çıkarılmış bölge? Hayret!!!

Davaya konu arazi ve üzerindeki Başbakanlık inşaatı

Raporlara sığamadı
Ayrıca kararda, dava konusu alanın SİT durumu değerlendirilirken tarihe tanıklığı, anısal ve anıtsal şekli, toplumsal olaylara konu olup olmadığının belirlenmesi gerektiğine de işaret edilmiş.

Türkiye Cumhuriyet’i kurulurken bin yıl önceki yöntemlerle tarım ve hayvancılık yapan çiftçilere ve besicilere, çağdaş tekniklerle üretim yaptırmayı amaçlayan örnek bir laboratuar değil miymiş Çiftlik? Devlet Denetleme Kurulu yazmıştı ama bilirkişi de yine yazsın raporunu, zararı yok. Cumhuriyet’in  kuruluşundan haberdar her Türk vatandaşının bildiklerini yeniden yazsınlar. Tabii okullarda öğretiliyorsa eğer.

Kokoreç Çiftliği ve Betonpark

Ayrıca ‘toplumsal olaylara konu’ olması açısından, halkın hoşça zaman geçireceği bir yer olarak tasarlanan Çiftlik, kurulduğu ilk yıllardaki tesislerden bile mahrum. Ulaşımı yok, tesis yok, gideni de olmuyor tabii. Kokoreççilerin olduğu 50 metre içine sıkıştırılmış sözde tesisler de “Var mı?” derlerse “Var” demek için sanki. Oysa ulaşım daha zorken Ankaralılar, akın akın Çiftlik’te alırmış soluğu.

Çiftlik arazisindeki Betonpark, namı-ı diğer Ankarapark inşaatı

Bu mahkeme kararını, genişletilmesi düşünülen hayvanat bahçesini de içeren yeni Ankarapark açısından da değerlendirmek lazım. Şimdiden belli olan yapılaşma ve betonlaşma oranına bakılırsa ‘Betonpark’ımız, bir kez daha Çiftliği, çiftlik olmaktan çıkaracak başka bir gelişmedir. İçinden geçen otoban kılıklı yolları da eklersek bundan sonra, ‘bitmiş çiftliğin davası’nı görürüz artık mahkemelerde.

Bor’da kaldı hak

Sonra sorarlar adama, “Bu hale gelmeden önce neredeydiniz?” diye. “Neredeydi hukuk, vasiyet çiğnenirken?” derler. “Vasiyet, insan hakkıdır, hiçbir yasa bu hakkın üstünde olamaz” derler. “Vasiyet Atatürk’ün, o da devletin kurucusu. Onun vasiyeti bile çiğnenirse!..” diyecek olurlar.

Bu da 1930'daki hali

60 yıldır Çiftlik’te olanlara uzay boşluğu gibi suskun bir halk ve devlet var. SİT alanı olup olmaması pek bir şey değiştirmemiş. Özünde, vasiyet çiğnenmiş hep. Vasiyet koşullarına aykırı, günden güne amaç dışı kullanımın yolu açılmış. Şimdi sanki daha önce bu davada ardı ardına zorluklar çıkarılmamış gibi bir kararla karşı karşıya kalıyoruz. Bitirilmiş Çiftliğin davasında, o zorlukları geçiştiren bir unutkanlıkla Bor’un pazarında kalan hakka seviniyoruz!